Pepián — tradycyjne gwatemalskie danie
Opis
Pepián to jedno z najstarszych i najbardziej charakterystycznych dań Gwatemali — gęsty, aromatyczny gulasz na bazie prażonych nasion, przypraw i pieczonych warzyw. Tradycyjnie podawany z kurczakiem, warzywami i ryżem, ma bogaty, lekko orzechowy smak i intensywny, ceglany kolor.
Składniki (na 4 porcje)
1 kg kurczaka (udka lub ćwiartki), najlepiej ze skórą
3 średnie pomidory
2 tomatillos lub 2 dodatkowe pomidory, jeśli brak tomatillos
1 cebula
3 ząbki czosnku
2-3 suszone chili guajillo lub ancho (bez pestek)
50 g pestek dyni (pepitas)
2 łyżki nasion sezamu
1 kromka czerstwego chleba lub 1 mała tortilla (do zagęszczenia)
2 średnie ziemniaki, obrane i pokrojone na kawałki
1 marchewka, pokrojona
1 chayote lub mała dynia/zimowa kaba (opcjonalnie)
1 łyżeczka cynamonu
3 ziarenka goździków
2 łyżki oleju roślinnego (np. słonecznikowy)
1 litr bulionu drobiowego lub wody
Świeża kolendra do podania
Sól i pieprz do smaku
Przygotowanie
Krok 1: Przygotuj składniki — opłucz kurczaka i osusz. Pokrój warzywa (ziemniaki, marchew, chayote). Usuń pestki z chili i przetrzyj je za pomocą ręcznika.
Krok 2: Upraż nasiona i przyprawy — na suchej patelni na średnim ogniu upraż pestki dyni, nasiona sezamu, cynamon i goździki, aż zaczną intensywnie pachnieć i lekko się zrumienią. Uważaj, by nie przypalić.
Krok 3: Upiecz warzywa — na tej samej patelni lub na blasze w piekarniku opiecz pomidory, tomatillos, cebulę i kilka ząbków czosnku, aż będą miały ciemne, czarne skórki i będą miękkie (ok. 10–15 minut). Możesz papryczki chili również krótko przypiec, żeby uwydatnić aromat.
Krok 4: Smaż kurczaka — na dużym garnku rozgrzej olej i obsmaż kawałki kurczaka z obu stron na złoty kolor. Wyjmij mięso i odłóż na bok.
Krok 5: Przygotuj pastę pepián — uprażony chleb (lub tortillę), nasiona dyni, sezam, przyprawy oraz upieczone pomidory, tomatillos, cebulę, czosnek i chili zmiksuj w blenderze na gładką pastę, dodając w razie potrzeby trochę bulionu, aby ułatwić miksowanie.
Krok 6: Zrób sos — do garnka po smażeniu kurczaka wlej odrobinę oleju, dodaj przygotowaną pastę i smaż przez kilka minut, mieszając, aby wydobyć aromaty. Następnie wlej resztę bulionu i dobrze wymieszaj, aby nie było grudek.
Krok 7: Gotuj z kurczakiem i warzywami — włóż z powrotem kurczaka do garnka, dodaj pokrojone ziemniaki, marchew i chayote. Dopraw solą i pieprzem. Gotuj pod przykryciem na małym ogniu około 30–40 minut, aż kurczak i warzywa będą miękkie, a sos zgęstnieje.
Krok 8: Wykończenie — sprawdź smak i ewentualnie dopraw. Podawaj gorące, posypane świeżą kolendrą.
Porady i warianty
- Jeśli chcesz wersję bezmięsną, zamień kurczaka na ciecierzycę i dodaj więcej warzyw (dynia, bakłażan).
- Dla głębszego smaku upraż dodatkowo kilka ziaren kolendry i kminku i dodaj je do pasty.
- Pepián często podaje się z białym ryżem i tortillami. Możesz też dodać kroplę świeżego soku z limonki przed podaniem.
Czas i porcje
Całkowity czas: ok. 1 godz. 15 minut (w tym pieczenie/skrapianie i gotowanie).
Porcje: 4
Wartość odżywcza (przybliżona na 1 porcję)
Kalorie: ok. 550–700 kcal (zależnie od użytego kawałka mięsa i ilości oleju)
Białko: umiarkowane (z kurczaka)
Tłuszcze: umiarkowane (z pestek dyni i oleju)
Węglowodany: z warzyw i ewentualnie z dodatków (ryż)
Uwaga: wartości orientacyjne — zależą od dokładnych składników i porcji.